اقسام بیع (عین معین،کلی در معین، کلی فی الذمه)

اقسام بیع (عین معین،کلی در معین، کلی فی الذمه)

اقسام بیع (عین معین،کلی در معین، کلی فی الذمه)

پسندیدم 1
۱

عقد بیع، به عنوان رایج ترین عقد در تقسیم بندی عقود و قرارداد ها در قانون مدنی قواعد و قوانین خاصی دارد. به موجب ماده ی ۳۳۸ قانون مدنی:« تملیک عین به عوض معلوم.» به عین (مال موجود) فروخته شده مبیع و به عِوَض که بابت فروش مال، از خریدار دریافت می شود، «ثمن» می گوییم که غالبا پول است.

اما مطابق ماده ۳۵۱ قانون مدنی ایران:« مبیع ممکن است مفروز باشد یا مشاع یا مقدار معین به طور کلی از شیء متساوی‌الاجزاء و همچنین ممکن است کلی فی‌الذمه باشد.» به عبارت دیگر طبق این ماده و مواد دیگر این قانون، مبیع یعنی مالی که به فروش داده می شود می تواند عین معیّن، کلّی در معیّن (در حکم معیّن) و کلّی فی الذّمه باشد. اما معنا و مفهوم این سه تعریف چیست؟ و چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟ در این مقاله از دادواره به بررسی پاسخ این سوالات خواهیم پرداخت.

 

پیشنهاد میکنیم قبل از خواندن ادامه مطلب مطالعه کنید : قرارداد همکاری و موارد الزامی مندرج در قرارداد و شروط آن

 

 

اقسام بیع چیست ؟

 

عین معین

عین معیّن که به آن عین شخصی و عین خارجی نیز گفته می شود، به چیزی می گویند که در خارج موجود و بتوان به آن اشاره کرد مانند آن خانه و آن دو گونی برنج موجود.

عین معین به دو دسته‎ مفروز و مشاع تقسیم می شود؛ مفروز عبارت است از چیزی که منحصرا یک نفر مالک آن باشد. مثل خانه ای که منحصرا متعلق به محمد است و شریکی در آن ندارد و یا یک اتاق معینی از یک ساختمان متعلق به اوست و در آن اتاق شریک دیگری ندارد. اما مشاع عبارت است از چیزی که دو نفر یا بیشتر در آن شریک باشند و سهم هر یک را نتوان از سهم شریک دیگر در عالم خارج جدا کرد. مثلا خانه ای که به دو برادر به ارث می رسد یا دو نفر که با یک دیگر خانه ای را خریداری می کنند.

 

اقسام مبیع

کلی در معین (در حکم عین معین)

مقدار معین به طور کلی از شیئی متساوی الاجزا، کلی در معیّن است. به بیان دیگر، هرگاه شخصی مقدار معین از مالی را که اجزا آن با هم مساوی هستند را مالک شود آن موضوع کلی در معین یا در حکم عین معین است. مثلا انباری دارای صد تن گندم است( گندم از اشیاء متساوی الاجزاست یعنی هر مقداری از آن مانند بقیه آن است.) مالک سه تن از گندم های موجود در انبار را به طور کلی ، بدون آن که جدا نموده باشد به دیگری می فروشد.

 

اقسام مبیع

 

کلی فی الذمه (کلی)

کلی فی الذّمه که به آن کلی نیز گفته می شود، آن چیزی است که صادق بر افراد عدیده باشد. ماده ۳۵۱ قانون مدنی نیز در بیان صحت بیع چنین مالی اینطور مقرر می کند:« در صورتی که مبیع کلی یعنی صادق بر افراد عدیده باشد بیع وقتی صحیح است که مقدار و جنس و وصف مبیع ذکر بشود.» به عبارتی، مالی که در عالم واقعیت شامل بر افراد زیادی باشد و همچنین مقدار وجنس ووصف آن هم تعیین شده باشد مال کلی است.

این گونه اموال بیشتر در تعهدات و تعدات ناظر به آینده مورد توجه قرار می‌گیرد مثلاً فردی تعهد می کند که ١٠دستگاه یخچال ۱۲ فوت آزمایش تحویل دهد ،یا تعهد به تحویل ۱۰ دستگاه اتومبیل پژو۲۰۶  رنگ قرمز آپشن..، در چنین مواقعی متعهد باید طبق وصف های تعیین شده نسبت به تحویل مال مورد نظر اقدام نماید و مالی که به صورت کلی خرید و فروش می شود کلیت آن و تا حدودی جزییات آن باید شفاف باشد فرضاً مقدار آن باید مشخص باشد.

 

پیشنهاد میکنیم مطالعه کنید : شرایط انقضای قرارداد وکالت چیست؟

 

جمع بندی :

در این مقاله از دادواره سعی کردیم درمورد اقسام مبیع صحبت کنیم ، عین معین ، کلی در معین و کلی فی الذمه را تعریف کردیم ، در این مورد اگر سوال و یا پرسشی دارید میتوانید از طریق مشاوره حقوقی در مشهد با کارشناسان دادواره در ارتباط باشید و سوالات خود را از آن ها بپرسید.

 

نظرات خود را بنویسید و با دیگران به اشتراک بگذارید
نظرات کاربران دادواره
شما میتوانید نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید و نسبت به نظرات دیگران نظرات و بازخورد خود را بنویسید.
  1. author
    مصطفی فلاح
    ۲۲/۰۲/۰۱

    سلام . خسته نباشید ، اگر بین دو حکم در قانون مدنی و قانون فقه اختلافی باشه ؛ در دادگاه کدام اولویت داره؟ مثلا در بیع سلف در فقه شرط است که ثمن در مجلس عقد تسلیم فروشنده شود ولی در قانون مدنی چنین شرطی نیست, حال اگر ثمن در مجلس پرداخت نشود ، فروشنده میتواند عقد را فسخ کند یا عقد خود به خود فسخ شود؟؟ و اینکه ثمن باید نقدا پرداخت شود آیا اگر چک بدهد برای مثلا ده روز بعد این شامل پرداخت در مجلس میشود ؟

جای تبلیغات شما اینجاست:)